Các loại thuốc chữa ợ chua có mối liên quan đến nguy cơ mắc bệnh tiểu đường

Ngọc Anh , Dùng thuốc an toàn , 11/06/2021

Các loại thuốc thường được sử dụng được gọi là thuốc ức chế bơm proton (PPI) có tác dụng làm giảm các triệu chứng ợ chua, tuy nhiên theo một nghiên cứu khoa học mới cho thấy chúng cũng có thể làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường typ 2.

PPI thường có sẵn theo đơn hoặc không kê đơn để sử dụng trong điều trị hội chứng trào ngược axit, viêm loét dạ dày tá tràng và các vấn đề tiêu hóa khác. Đây là một trong số 10 loại thuốc được sử dụng nhiều nhất trên toàn thế gới. Các nghiên cứu khoa học trước đây cho thấy, sử dụng lâu dài các loại thuốc này có mối liên quan đến nguy cơ bị gãy xương, nhiễm trùng đường tiêu hóa, bệnh thận và bệnh ung thư dạ dày.

Ở nghiên cứu khoa học này, các nhà nghiên cứu khoa học tại Trung Quốc đã thu thập thông tin từ những nghiên cứu của hơn 200.000 người bệnh và phát hiện ra rằng việc thường xuyên sử dụng thuốc PPI có mối liên quan đến nguy cơ mắc bệnh tiểu đường loại 2 cao hơn khoảng 24%. Những người sử dụng loại thuốc này càng lâu thì tỷ lệ mắc bệnh tiểu đường càng cao hơn. Kết quả nghiên cứu này cũng được đăng tải trực tuyến trên tạp chí Gut mới đây.

TS Jinqiu Yuan tại Trường Đại học Sun Yat-Sen, Thâm Quyến, Quảng Đông, Trung Quốc cùng các cộng sự đã dựa trên những dữ liệu từ 3 nghiên cứu khoa học dài hạn của các chuyên gia y tế tại Hoa Kỳ bắt đầu từ những năm 1970 và 1980; gồm hơn 176.000 phụ nữ và gần khoảng 29.000 nam giới. Những người tham gia đã cung cấp các thông tin về sức khỏe và hành vi của họ khoảng 2 năm 1 lần. Vào đầu những năm 2000, những câu hỏi mở rộng gồm việc liệu những người này dã sử dụng thuốc PPI hai hay nhiều lần trong một tuần hay chưa.

Sau khi tiến hành điều chỉnh những yếu tố có thể tác động đến nguy cơ mắc bệnh tiểu đường typ 2, gồm chỉ số huyết áp cao, cân nặng và không tham gia tập luyện thể chất… các nhà nghiên cứu khoa học đã phát hiện mối liên kết giữa việc thường xuyên sử dụng PPI với sự gia tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường typ 2. Việc sử dụng loại thuốc này càng lâu dài cũng làm gia tăng tỷ lệ mắc bệnh. Những người tham gia nghiên cứu khoa học này đã sử dụng PPIs trong tối đa trong hai năm có nguy cơ tăng khoảng  5% và nguy cơ tăng khoảng 26% đối với những người sử dụng thuốc hơn hai năm.

Nghiên cứu khoa học này cũng cho thấy nguy cơ mắc bệnh tiểu đường typ 2 cao hơn khoảng 14% ở những người sử dụng thuốc chẹn thụ thể H2 để điều trị hội chứng ợ nóng.

Hiện nay các nhà nghiên cứu khoa học vẫn chưa rõ chính xác cách sử dụng thuốc giảm axit có thể làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, tuy nhiên theo các tác giả nghiên cứu, có thể là do thay đổi sự cân bằng tự nhiên trong cơ thể về vi khuẩn (các vi sinh vật) hoặc một khả năng khác là tình trạng sử dụng thuốc PPI có thể dẫn đến nguy cơ bị tăng cân và làm gia tăng tỷ lệ mắc bệnh tiểu đường. Vì vậy, cần phải có những nghiên cứu chuyên sâu hơn để làm rõ vấn đề này.

Tiến sĩ David Bernstein, một chuyên gia nổi tiếng về bệnh tiêu hóa từ Northwell Health ở Manhasset, NY, đã tiến hành xem xét các phát hiện và cho biết: PPI là một liệu pháp mang lại hiệu quả cao nhất để điều trị hội chứng trào ngược axit, viêm dạ dày và viêm loét dạ dày tá tràng. Khi được giới thiệu lần đầu tiên, sản phẩm này được coi là một loại thuốc ‘thần kỳ’ bởi chúng có khả năng làm giảm các cơn đau bụng khó chữa trước đây. Tuy nhiên những loại thuốc này lại có mối liên quan đến một vài phản ứng phụ lâu dài, nghiêm trọng.

Bernstein cho biết: Kết quả nghiên cứu khoa học này đã cảnh báo thêm một hậu quả tiềm tàng khác với những tình trạng y tế đang ngày càng gia tăng nhanh có mối liên quan đến việc sử dụng thuốc PPI lâu dài.

Dựa trên những phát hiện mới này, các nhà nghiên cứu khoa học đã đề xuất rằng những người sử dụng thuốc PPI trong một khoảng thời gian dài nên cần được theo dõi chặt chẽ lượng đường trong máu của những người này để có cách kiểm soát bệnh đái tháo đường nếu gặp phải.

Tuy nhiên, điều quan trọng nhất là nghiên cứu khoa học này cho thấy có sự liên kết giữa thuốc PPI và bệnh tiểu đường loại 2 chứ không chứng minh mối quan hệ nguyên nhân và kết quả.

Các  nhà nghiên cứu khoa học đã khuyến cáo rằng, do những rủi ro có thể xảy ra, nên chỉ sử dụng các loại thuốc PPI khi thật cần thiết và sử dụng với liều lượng thấp nhất có hiệu quả. Đối với những người cần tiếp tục điều trị bằng các loại thuốc PPI, bác sĩ điều trị và người bệnh cần thảo luận về những rủi ro và lợi ích khi sử dụng thuốc. bệnh nhân không tự ý sử dụng thuốc điều trị kéo dài.

 

Tin cùng chuyên mục

Nổi bật trang chủ

Tin mới nhất

Xem thêm